Nieuwsbrief februari nr. 38

Nieuwsbrief Trynwâlderein
Nummer 38
februari 2026

Uit de inhoud

Terugblik

Bingo 20 januari
Lezing Suzanne Biewinga
Presentatie onderzoek Carlijn en Felicia
Kennismaking met wethouder Doeke Fokkema
Bezoek Vledder

Vooruitblik

Tryn’s ferfier komt er aan
Programma ANBO-PCOB eerste helft 2026
Biljartclub Trynwâlden
Langer thuis in eigen huis
NLdoet bij Noflik Wenje
“When snow falls…” door Tytsje Faber

Vrienden van Trynwâlderein

Bingo 20 januari 2026

Het was weer een gezellige boel bij deze eerste bingo van 2026. Vlogen eerst de bingoballen uit het rad over de grond, had de assistente Phemia een lege auto-accu ( waardoor ze er niet was om drie uur) en kwamen we bijna stoelen te kort, het deerde niet. Het blijkt eens en te meer dat de trynwâlderein bingo heel erg gewaardeerd wordt want opnieuw konden we 40 deelnemers verwelkomen. Nadat de rust was weergekeerd en ook phemia intussen was gearriveerd ging het los met de ballen. In opperste concentratie werden de cijfertjes op de bingo kaartjes weg gestreept.

Zo ging het drie ronden lang met natuurlijk de tussentijdse versnaperingen (koffie, thee, ander drankje, hartig bijtje). Waar de één tot driemaal toe een bingo had konden de anderen hier alleen maar van dromen. Maar dankzij de verloting had een ieder een kleinigheid “gewonnen”.

Graag zien we elkaar weer op 3 maart de volgende bingo.
De daarop volgende data zijn 14 april en 26 mei.

Lezing Suzanne Biewinga

“Ouder worden is doorgaan met leven.” Dit was een van de vele inspirerende uitspraken van Suzanne Biewinga tijdens haar lezing in Pro Rege op donderdag 5 februari. Ongeveer negentig aanwezigen luisterden aandachtig naar haar betoog over ‘Ouder worden als (andere) ervaring’. Suzanne Biewinga (72) promoveerde een jaar geleden op een proefschrift over ouder worden. Daarmee heeft ze als een van de weinigen een serieuze studie verricht over dit onderwerp. Ze hield haar gehoor voor dat het leven tot het einde een reis is door onbekend gebied. Om die reis op een goede manier te kunnen maken is levensmoed en levenservaring nodig. Aan de ene kant moeten ouderen leren omgaan met grenzen, maar tegelijkertijd loont het de moeite om de grenzen leren te verleggen.

De lezing werd positief ontvangen door het publiek. Een vrouw uit Mûnein zei: “Ik merk dat ik als oudere minder wordt gezien en minder meetel. Het verhaal van Suzanne Biewinga heeft een hele andere insteek.” Er waren niet alleen Trynwâldsters aanwezig; er was ook belangstelling vanuit andere gebieden. Een van de aanwezigen kwam uit de provincie Groningen. “Ik woon in Visvliet en wij volgen met belangstelling de ontwikkelingen rondom Trynwâlderein. Suzanne Biewinga sprak een klein uur over allerlei aspecten van ouder worden.

Ze raakte een snaar bij het publiek toen ze het had over leeftijdsdiscriminatie. “Dit komt meer voor dan rassendiscriminatie en seksediscriminatie.” Ze merkte op dat ouderen daar zelf ook aan meedoen door opmerkingen te maken als “Je wordt er niet jonger op.” Haar lezing was een oproep om het ouder worden te omarmen en ervoor te blijven zorgen betekenis te geven aan het leven. Voor wie meer wil weten: www.suzannebiewinga.nl.

Presentatie onderzoek Carlijn Vellinga en Felicia Bouwens

Wij zijn Felicia Bouwens en Carlijn Vallinga, studenten HBO Verpleegkunde aan NHL Stenden Hogeschool. In opdracht van stichting Trynwâlderein hebben wij tussen september 2025 en januari 2026 onderzoek gedaan naar vrijwilligerswerk binnen de stichting. Daarbij stonden twee vragen centraal: hoe kunnen vrijwilligers worden geworven, betrokken en behouden? Wat motiveert mensen om zich aan te sluiten en welke belemmeringen worden ervaren?

Voor het onderzoek hebben we gesprekken gevoerd met betrokkenen en twee vragenlijsten verspreid: één onder huidige vrijwilligers en één onder inwoners van de Trynwâlden. Op basis van alle reacties hebben we patronen en belangrijke thema’s onderzocht en hieruit praktische aanbevelingen opgesteld.

Uit de onderzoeken blijkt dat mensen vooral vrijwilliger worden door persoonlijk contact en zichtbaarheid in het dorp. Veel vrijwilligers vinden het belangrijk om iets te betekenen voor een ander, sociale contacten te hebben, actief te blijven na hun pensioen en zich onderdeel te voelen van een gemeenschap. Activiteiten die aansluiten bij iemands interesses maken het makkelijker om mee te doen. Tegelijkertijd ervaren mensen ook drempels. Zo is Trynwâlderein niet bij iedereen bekend, hebben mensen soms te weinig tijd door privéomstandigheden en is het niet altijd duidelijk wat er van vrijwilligers wordt verwacht. Ook spelen gevoelens van verplichting, een gebrek aan waardering, onvoldoende kennis over bepaalde situaties, en een mismatch tussen hulpvraag en aanbod een rol. Daarnaast kunnen dorpsdynamiek, regels en bureaucratie het meedoen lastiger maken.

Op basis van deze inzichten deden wij verschillende aanbevelingen. Zo wordt onder andere aanbevolen om zichtbaar aanwezig te zijn bij dorpsactiviteiten, regelmatig te communiceren via lokale media en vrijwilligers in te zetten als ambassadeurs. Voor binding werkt het om gezamenlijke activiteiten en vaste contactmomenten te organiseren en duidelijk waardering te tonen. Voor het behoud van vrijwilligers is het belangrijk verwachtingen te bespreken, wensen en kwaliteiten te inventariseren, scholing te bieden en ruimte te geven voor eigen initiatief. Ook is duidelijkheid essentieel. Denk hierbij aan heldere keuzes, een duidelijke doelgroep afbakening en een overzichtelijke pagina met veelgestelde vragen (FAQ) op de website. Meeloopdagen zonder verplichtingen geven geïnteresseerden de kans om eerst rustig kennis te maken. En scholing kan vrijwilligers helpen om meer kennis op te doen, bijvoorbeeld over ziektebeelden of het omgaan met kwetsbare mensen. Door te leren van andere dorpen en organisaties, en door succesvolle voorbeelden te delen, kan Trynwâlderein bovendien bekender worden en praktischer oplossingen ontwikkelen.

Tot slot adviseren wij om in de toekomst te onderzoeken hoe deze aanbevelingen in de praktijk uitpakken. Ook wordt vervolgonderzoek naar de relevantie van de bevindingen voor jongere vrijwilligers aanbevolen, omdat zij nu nog weinig vertegenwoordigd zijn. Verder kan vervolgonderzoek helpen bij het opzetten van een goede intake, het verduidelijken van regels met betrekking op de wet- en regelgeving en het beter begrijpen van dorpsdynamiek, zoals de invloed van roddels op vertrouwen en betrokkenheid.

Wij bedanken iedereen die heeft meegedacht en meegewerkt aan dit onderzoek. Het volledige rapport wordt namens de stichting gepubliceerd op de website van Trynwâlderein, voor wie meer verdieping wil.

Kennismaking met wethouder Doeke Fokkema

Op 20 januari heeft het bestuur kennisgemaakt met de nieuwe wethouder Doeke Fokkema. Trynwâlderein heeft haar missie toegelicht en ook verantwoording afgelegd over de gang van zaken in 2025. In het bijzonder is stilgestaan bij de nieuwe wet Domeinoverstijgend samenwerken en de gevolgen daarvan voor de regio Trynwâlden.

Al snel werd duidelijk dat het sociaal domein voor de wethouder bekend terrein was en hij het ontstaan van Trynwâlderein met zijn kennis van het verleden gemakkelijk kon duiden.

We hebben hem geïnformeerd over ons project ‘Thuis in de Trynwâlden’ waarin de beoogde samenwerking met gemeente, zorgkantoor, zorg- en welzijnsorganisaties en WoonFriesland vorm en inhoud moet krijgen. De ondertekening van intentieverklaring was het startpunt en we werken toe naar een samenwerkingsvorm om de continuïteit te kunnen borgen. Over een halfjaar zullen we elkaar ‘bijpraten’ over de voortgang van het project.

Werkbezoek bestuur Trynwâlderein aan Vledder

Op 27 januari ging het bestuur op werkbezoek in Vledder.
Vledder is een dorp waar in de zomer veel vakantiegangers verblijven. Na hun pensionering zijn er veel nieuwe inwoners naar Vledder gekomen om hier permanent te wonen. Vledder heeft ongeveer 2000 inwoners. In 2013 heeft dorpsbelang het initiatief genomen om met alle bewoners in gesprek te gaan. Aanleiding was het beleid van de overheid met betrekking tot zorg en ondersteuning. Ook de afname van het zorgpersoneel speelde een rol en er woonden toen al behoorlijk veel 65 plussers in Vledder. Veel ouderenvoorzieningen waren er niet. Dorpsbelang heeft het dorp in wijken verdeeld, iedereen was welkom jong en oud. De buurtgesprekken hebben geleid tot het schrijven van een zorgvisie en een analyse van de sociale kaart. In 2017 zijn de bevindingen in een notitie “Levensloopbestendig wonen in Vledder” uitgewerkt.

Het resultaat is dat de Borgstee, een woonzorgcentrum in 2021 in gebruik is genomen. Hier wordt 24 uurs hulp geboden 7 dagen in de week. Er zijn in totaal 32 woningen beschikbaar, waarvan 16 koopwoningen en 16 huurwoningen. Van de bewoners van de huurwoningen hebben 8 een WLZ indicatie en 8 bewoners een VVT indicatie. Daarnaast zijn er nog drie logeerkamers voor kortdurend verblijf. De bewoners van de koopwoningen kunnen ook bij NNCZ terecht voor een hulpvraag. Tevens worden er door Actium 12 levensloop bestendige woningen naast de Borgstee gebouwd. Voorwaarde voor het wonen in de Borgstee is dat men de ondersteuning van NNCZ afneemt. NNCZ beoordeelt ook of men geschikt is om hier te wonen. Het dorp is eigenaar van het woonzorgcentrum.

De stichting Noabuur is opgericht. Hier worden welzijnsactiviteiten georganiseerd gericht op ontmoeten en verbinding. Ook is een lestergeonplein ontwikkeld waar jong en oud elkaar laagdrempelig kunnen ontmoeten.

Dorpsbelang Vledder en stichting Naobuur hebben met NNCZ(Noord Nederlandse Coöperatie van Zorgorganisaties) een intentieverklaring getekend waarin een gezamenlijke verantwoordelijkheid wordt genomen voor invulling van de informele en formele ondersteuning en zorgverlening.

Er is gestart met een laagdrempelig spreekuur door de wijkverpleegkundige. Er is inmiddels een dorpsondersteuner benoemd voor 32 uur in de week. Die heeft elke maandag spreekuur in de Borgstee.

Vledder kan blij en trots zijn met dit resultaat, alle dorpsbewoners hebben financieel of op een andere bijgedragen aan dit resultaat. Zij hebben bereikt dat ze zonder schotten kunnen samen werken en dat men kan blijven wonen in hun geliefde dorp met een zinvolle dagbesteding.

Het was voor ons een zinvolle dagbesteding.

Tryn’s Ferfier komt eraan

Sinds het wegvallen van het MVT is het voor mensen in de Trynwâlden die geen eigen vervoer hebben veel moeilijker om bv naar de dokter of tandarts te gaan, of om koffieochtenden e.d. te bezoeken. Daarom is Trynwâlderein met steun van Sipke van der Meulen op zoek gegaan naar alternatieven. Dat alternatief lijkt er nu te komen. Met medewerking van de provincie en van QBuzz wordt een elektrische personenauto beschikbaar gesteld waar mensen die geen eigen vervoer hebben een beroep op kunnen doen voor korte ritten binnen de Trynwâlden. Je kunt dit vergelijken met de BurgumMobyl of met de wijkauto in Westeinde.

Hoe werkt dit?
Als je niet over eigen vervoer beschikt en je wilt binnen de Trynwâlden naar een koffieochtend of andere bijeenkomst, of naar de dokter, of je wilt boodschappen doen, dan kun je via de telefoon de dorpsauto bestellen. De telefoon wordt opgenomen door een planner die kijkt of de auto op het gewenste tijdstip beschikbaar is. Wel van te voren aanvragen dus. Wat is hiervoor nodig ? We hebben chauffeurs nodig die volgens een af te spreken schema beschikbaar zijn om te rijden. Inmiddels hebben we een eerste overleg gehad met een twintigtal mensen die hier belangstelling voor hebben. Veelal mensen die vroeger ook voor MVT reden. Maar meer chauffeurs zijn welkom.

Daarnaast zoeken we planners, mensen die bereid zijn om volgens een af te spreken rooster de ritten in te plannen. Zij beschikken over een planningsysteem en zijn
telefonisch bereikbaar op afgesproken tijden. Dit is niet heel ingewikkeld, maar vraagt wel nauwkeurigheid en natuurlijk klantvriendelijkheid.

Ook hebben we een paar mensen nodig die samen met Saekle Belksma deze kar willen trekken.
In het bijzonder een penningmeester en secretaris en overige bestuursleden. Inmiddels hebben we Germ van der Lei bereid gevonden om aan te schuiven in het bestuur en met 2 andere kandidaten zijn we op dit moment in gesprek.

Er moet de komende tijd nog heel veel gebeuren om dit voor elkaar te krijgen, maar we merken dat er ook veel enthousiasme is. We hebben er alle vertrouwen in dat dit gaat lukken. We gaan ervan uit dat we een eerste start kunnen maken per 1 mei a.s.

Als de auto er eenmaal is hopen we voldoende vrijwilligers (met name planners) te kunnen verwelkomen en gaan proefdraaien. Daarbij hebben we de inzet van alle vrijwilligers nodig. Er zal een schema worden gemaakt van de in te zetten chauffeurs en planners. Ook zullen we vanaf nu promotie maken van de te gebruiken elektrische auto in samenwerking met de Provincie. De auto wordt een Nissan Leaf bouwjaar 2026.

Nogmaals voor nu is er dringend behoefte aan planners. Denk hierbij aan een aantal uren per dag in de week (of om de week) dat je telefoondienst hebt en de chauffeurs voorziet van de te rijden route binnen de 7 dorpen van de Trynwalden. We streven naar minimaal 40 planners om een geoliede organisatie te kunnen waarborgen.

Wil je meedoen aan dit mooie project en er met elkaar een succes van te maken, meld je dan aan bij:

Saekle Belksma, tel 06 1050 5750 en Harke Heida, tel 06 1119 1720

Programma ANBO- PCOB eerste helft 2026

De bijeenkomsten worden gehouden in Heemstra State ( Oentsjerk) en beginnen om 14.30 uur,
Inlichtingen over het ANBO-PCOB jaarprogramma te verkrijgen bij de secretaris Jan van der Beek, jrvanderbeek@kpnplanet.nl of tel.no: 0582561950

18 februari 2026
Twee muzikanten met akoestische instrumenten. Met hun verhalen en muziek maken ze een reis door de wereld.
18 maart 2026
De heer Bernard Postma ( Gytsjerk), gepensioneerd brandweerman. Hij vertelt over het werken bij de brandweer en over veiligheid in- en om het huis.
15 april 2026
De heer Jaap Klimstra ( Broeksterwâld ). Hij komt met een humoristisch verhaal over Jelle uit Dongeradeel.

Biljartclub Trynwâlden

Biljartclub Trynwâlden bestaat ruim 25 jaar. De vereniging heeft op dit moment ongeveer 50 leden. Biljarten is een sport die tot op een hoge leeftijd uitgeoefend kan worden en waar men met een eigen handicap speelt. Dit heeft als voordeel dat mensen met minder talent of ervaring net zoveel kansen hebben om een partij te winnen dan iemand die zeer bedreven is in de sport.

We beschikken over een mooie zaal met drie goede biljarts, die voor mensen met ondersteuning in het lopen goed toegankelijk is. Naast het sportieve presteren is er ook genoeg tijd voor het sociale gebeuren tijdens de koffiepauze of een borreltje nadien. De zaal bevindt zich in Heemstrastate, in het verlengde van “Bij Vera eetcafé en catering”. Voor een lidmaatschap betaalt men € 144,- per jaar. Voor dit geld kan men vrijwel ieder uur van de dag biljarten, tenzij er competities gespeeld worden. Er zijn verschillende competities waaraan deelgenomen kan worden:

De interne competitie, waar in drie verschillende klassen men in een onderlinge competitie ieder jaar weer de strijd aan kan gaan om als winnaar uit de bus te komen. Hier doen vrijwel alle leden aan mee.
Ook kan er deelgenomen worden aan de competitie bandstoten, ongeveer een vijftiental leden doen hieraan mee.
De externe competitie waar in drie verschillende klassen een najaars- en een voorjaarscompetitie gespeeld wordt. Deze wedstrijden worden op middag gespeeld
De dorpencompetitie, deze wedstrijden worden ‘s avonds gespeeld. Hier zijn geen klassen.
Dagtoernooien waar verenigingen tegen elkaar uit komen.

Als er genoeg belangstelling is overwegen we ook een avondcompetitie op te zetten voor mensen die nog werkzaam zijn en daardoor overdag niet kunnen deelnemen.

Iedereen kan lid worden, in eerste instantie richten we ons op leden uit dorpen zoals: Aldtsjerk, Readtsjerk, Mûnein, Wyns, Ryptsjerk, Tytsjerk, Gytsjerk en Oentsjerk.

Heb je belangstelling of ben je benieuwd naar de accommodatie, neem contact op of kom een keer langs. In de zomermaanden staan de competities stil. In september beginnen deze weer. Kom dan gerust een keer langs op maandagmiddag, dinsdagochtend, dinsdagmiddag of donderdagmiddag als de competities gespeeld worden. Of neem contact op met Jan Brouwer:

Email: j__brouwer@hetnet.nl

Telefoon: 06 20 52 90 91

Langer thuis in eigen huis

Trynwâlderein is uit de startblokken met ‘Thuis in de Trynwâlden’. Inwoners, die dat graag willen, kunnen ondersteund worden bij het zo lang mogelijk blijven wonen in eigen huis. Als Trynwâlderein trekken we samen op met u, en met de huisartsenpraktijk, welzijnsorganisatie KEaRN, diverse thuiszorgorganisaties, casemanagers dementie en het gebiedsteam (WMO).

25 inwoners van de verschillende dorpen zijn afgelopen maanden bezocht door één van de dorpsondersteuners, wijkverpleegkundigen of praktijkondersteuners voor een eerste gesprek. We onderzochten wat er volgens u nodig is om de wens om thuis te blijven wonen te realiseren. ‘Heeft u hulp en van wie’, ‘Hoe ervaart u het wonen op dit moment’, ‘Is er meer hulp of zorg nodig’, ‘Hoe redden de mensen om u heen het, die u helpen?’, ‘Zijn er aanpassingen in huis nodig’? Deze vragen zijn onderdeel van een vragenlijst van de Vrije Universiteit Amsterdam, die graag leert van dit soort projecten door het hele land (anoniem). Het Thuis in de Trynwâlden-project is mogelijk gemaakt via een subsidie van het ministerie van VWS, waaraan dit onderzoek van de Vrije Universiteit is verbonden.

Vaak was de uitkomst van het eerste gesprek, dat het nu goed gaat, gelukkig. Maar er kwamen ook al wat hulpvragen naar boven. Bijvoorbeeld rondom sociale contacten, overbelaste mantelzorg, vervoer en persoonsalarmering. Daarbij kijken we met zijn allen eerst of dit opgelost kan worden met vrijwilligers. Lukt dat niet, dan betrekken we zorg- en welzijnsorganisaties of het gebiedsteam. Al doende leren we elkaar steeds beter kennen. Informele hulp en formele zorg zitten met elkaar om tafel en weten elkaar zo steeds gemakkelijker te vinden. Zodat u passend en gemakkelijker ondersteund wordt, waar nodig.

Na een half jaar komen dezelfde mensen weer langs bij die 25 inwoners voor een vervolggesprek. ‘Hoe is het nu met u?’ Ondertussen kunnen de betrokken inwoners contact houden en het aangeven als hun situatie wijzigt. Thuis in de Trynwâlden is begonnen als pilot, maar alle betrokkenen hebben via een intentieverklaring al aangegeven dat ze deze samenwerking voor de lange termijn willen behouden en meer inwoners willen helpen.

Wilt u meer weten over Thuis in de Trynwâlden?  Neem dan contact op met de dorpsondersteuners.  Willemien van Rangelrooij
willemien@trynwalderein.nl
06-34458588
Aanwezig: woensdagochtend, donderdag, vrijdag.

Marianne Koetsier

marianne@trynwalderein.nl
06-28417442
Aanwezig: maandag, dinsdag, donderdag, van 9.30-15.30 uur.

NLdoet bij Noflik Wenje – doe je mee?

Op zaterdag 14 maart doet Noflik Wenje mee aan NLdoet! Van 10.30 tot 12.00 uur steken we samen de handen uit de mouwen. We gaan schoonmaken, tuinieren, een stukje wandelen en natuurlijk is er ook volop ruimte om bij te kletsen met een kop koffie of thee en iets lekkers.

Daarnaast zijn we op zoek naar nieuwe vrijwilligers die het leuk vinden om iets te betekenen voor Noflik Wenje. NLdoet is een mooie kans om vrijblijvend kennis te maken en de sfeer te proeven.

Iedereen is van harte welkom om te helpen – jong, oud, ervaren of gewoon met zin om iets gezelligs te doen. Alle hulp, groot of klein, wordt enorm gewaardeerd!

Locatie: Frisiastate 24
Wil je helpen of heb je interesse om vrijwilliger te worden? Mail dan naar
info@fidesta-noflikwenje.nl

When snow falls, nature listens

En ineens is het echt ouderwets winter! Alle geluiden worden zachter door de sneeuwdeken. De kleuren buiten zijn intenser of misschien zie ik dit. De vogels zijn minder enthousiast tot we ze gaan voeren, dan vliegen ze heel gezellig af en aan.

Het is iets magisch met sneeuw. Er zit ook een andere kant aan, denk aan de ouderen die nog in je straatje wonen, ze zijn bang om te vallen. “Hé buurman, heb je nog boodschappen nodig?”, hoor ik mijn buurvrouw roepen voor zijn raam. “Ik ga met de auto, zal ik wat meenemen?”

De buurkinderen zijn enthousiast en willen een heuse iglo bouwen. (Ze hebben alle sneeuw nodig.) Ze halen de sneeuw weg van het stoepje van de oude buurvrouw. De buurvrouw wordt blij, de kinderen met rode wangen te zien zwoegen. En nu kan zij even naar de brievenbus om haar post op te halen.

Verderop actie, een auto wil niet weg uit de sneeuw; met man en macht wordt hij door de sneeuwschuivers (buurmannen en vrouwen) de straat op geduwd. Ik bel maar even met onze oude ouders. Ze wonen een paar dorpen verderop. Ik durf met de elektrische fiets er deze keer niet door, Ik heb zo’n fiets met een broodtrommel achter op en die maakt dat de fiets zwaar is en snel uit balans raakt. Vanmorgen heel vroeg hoorde ik de zoutwagen al voorbij komen. De mannen van de gladheid bestrijding zijn vroeg op pad gegaan om de hoofdwegen vrij te maken.

Van één zo’n gladheidsbestrijder hoorde ik een bijzonder verhaal; Hij was ‘s morgens vroeg bezig met sneeuwruimen op een afgelegen fietspad. Komt hij een eenzame wandelaar tegen die schijnbaar verlegen om een praatje zat. “Waarom poetsen jullie dit fietspad, er komt bijna niemand langs?” De gladheid bestrijder, niet op zijn mond gevallen, had een goed antwoord; “Die ene verpleegkundige die op de fiets op weg is naar Frisius MC wil graag veilig en goed op de Spoed Eisende Hulp aankomen. Voor die ene verpleegkundige doe ik het! Stel je voor dat jij uitglijdt en je heup breekt, dan ben jij blij, haar op de SEH tegen te komen. “Verhip”, zei de man, “zo had ik het nog niet bekeken, Goed punt!” “Sterkte verder man, zet m’n op!

Die witte deken brengt iets natuurlijk goeds in ons allen naar boven.